Partnerzy
Serwisu

Sto

Partnerzy
Merytoryczni

zrównoważone budownictwo
fot. Blake Wheeler; Unsplash

Zrównoważone budownictwo a wartość społeczna – projektowanie dla ludzi i środowiska

Mimo rosnącej popularności zrównoważonych rozwiązań branża budowlana wciąż w zbyt małym stopniu bierze pod uwagę wartość społeczną – podkreśla Arup w swoim najnowszym raporcie „Arup’s Social Value & Equity Theory of Change”. W opracowaniu firma formułuje kluczowe elementy projektowania z myślą o ludziach i życiu lokalnych społeczności oraz prezentuje inspiracje z całego świata.

Creaton

Zrównoważone budownictwo a wartość społeczna

Kwestie ESG stają się priorytetem branży budowlanej, jednak zagadnienia wchodzące w skład litery S (Social) do niedawna schodziły na dalszy plan. Zrównoważone budownictwo było rozumiane przede wszystkim jako odpowiedzialne pod względem oddziaływania na środowisko naturalne, a stosunkowo niewiele uwagi poświęcano poprawie wpływu przestrzeni na jednostki i społeczności, co jest zrozumiałe wobec kryzysu klimatycznego. Jednocześnie to właśnie projektowanie z myślą o ludziach pozwala podnosić jakość życia. Firma Arup w swoim najnowszym raporcie „Arup’s Social Value & Equity Theory of Change”, dotyczącym tworzenia wartości społecznej, wyróżniła kluczowe cele, do których branża budowlana powinna dążyć. Wśród nich znajdują się równość, sprawiedliwość społeczna, dostępność i poprawa jakości życia.

Wartość społeczna w projektowaniu, to bardzo zawiły obszar, który w dużej mierze zależy od kontekstów historycznych i kulturowych, dlatego szczególnie trudno określić uniwersalne rozwiązania. Tworzenie ich musi być procesem dostosowywanym do danego miejsca i społeczności. W związku z tym do każdego aspektu podchodzimy bardzo indywidualnie, ale aby osiągać określone rezultaty, wyróżniliśmy ramy, w których warto się poruszać – mówi Łukasz Olbromski, property leader w Arup.

Poprawa jakości życia jako cel w projektowaniu przestrzeni

W trakcie projektowania z myślą o społeczności należy wziąć pod uwagę podstawowe cele, do których projekt powinien dążyć. Jednym z nich jest troska o szeroko rozumianą równość. Dotychczas w określaniu ram pojęcia równości, kierowano się definicją angielskiego odpowiednika equality, w której za „równość” przyjmuje się traktowanie wszystkich w ten sam sposób, niezależnie od ich potrzeb. Natomiast „równość” w zrównoważonym projektowaniu powinna mieć znaczenie angielskiego odpowiednika equity, pojęcia, w ramach którego dąży się do uwzględnienia różnych historii, obciążeń, zdolności i potrzeb. Dzięki takiej zmianie przestrzenie miejskie mogą stać się bardziej włączające, co pozwoli na większy udział różnych grup w życiu społecznym, dając im równiejsze szanse na rozwój.

Według twórców raportu zrównoważone budownictwo powinno w równie istotnym stopniu dążyć do zwiększania sprawiedliwości społecznej (justice), które uwzględnia w projektowaniu temat historycznych szkód i doświadczeń danej społeczności. Polega to na wzięciu pod uwagę istniejących przywilejów i uprzedzeń, a następnie opracowanie możliwości ich eliminacji. Sprawiedliwe środowiska powinny sprawiać, że osoby, które historycznie były i nadal są w niekorzystnej sytuacji, traktuje się równiej. Projektanci, troszcząc się o wypływ na społeczeństwo, powinni także zadbać o dostępność (inclusion), dążąc do tego, aby każdy czuł przynależność do danego miejsca. Działania w tym obszarze obejmują zapewnienie fizycznej dostępności i braku barier oraz aktywne wspieranie zróżnicowanych potrzeb ludzi.

Głównym celem wszystkich działań mających na celu wygenerowanie wartości społecznej powinno być podniesienie jakości życia, m.in. poprzez poprawę stanu zdrowia, komfortu i szczęścia doświadczanego przez jednostkę lub grupę. Jednocześnie jest to bardzo subiektywne kryterium. Dobra jakość życia to pojęcie różnorodnie zdefiniowane w zależności od lokalnych wartości i potrzeb, które z kolei są kształtowane przez czynniki społeczne, kulturowe, ekonomiczne i historyczne oraz osobiste doświadczenia. Sprawia to, że określenie tego elementu dla konkretnej grupy jest bardzo skomplikowane i czasochłonne, ale ma duże znaczenie – mówi Łukasz Olbromski z Arup.

Czytaj też: Certyfikat Zielony Dom – nowe kryteria dla budynków mieszkalnych

Zrównoważone projekty dla lokalnych społeczności – przykłady realizacji

Przykładem projektu mającego dużą wartość społeczną jest przedszkole w Dwabor w Ghanie, które powstało przy wykorzystaniu zrównoważonych, lokalnych materiałów. W konstrukcji zastosowano m.in. bambus i łupiny kokosa, pokazując społeczności, w jaki sposób można używać tych materiałów w budownictwie. W budynku inżynierowie zmaksymalizowali dopływ światła dziennego, jednocześnie minimalizując przepływ ciepła i hałasu. Opracowali charakterystyczny metalowy dach szkoły, który zbiera deszczówkę do ponownego wykorzystania. Wewnątrz niego włókna z łupin kokosa ograniczają hałas i zapobiegają przerywaniu zajęć przez ulewne deszcze. Natomiast gdy świeci słońce, kolorowe okna bambusowe mogą się obracać, aby wpuścić światło. Zastosowano także bloczki ścian stabilizowane glebą, które podczas testów okazały się mocniejsze niż bloczki betonowe. Dzięki temu zmniejszono zarówno koszty, jak i wpływ na środowisko. Projekt wpływa także na edukację, ponieważ opracowana przestrzeń umożliwia dzieciom naukę ze swojego otoczenia: oprócz pomieszczeń, które są idealne do nauki opartej na aktywności i zabawie, w szkole znajdują się strefy do nauki na świeżym powietrzu.

Innym inspirującym przykładem jest projekt sieci rowerowych w regionie metropolitalnym Cali w Kolumbii. W obszarze znacznie zwiększyła się częstotliwość podróży rowerem, związanych z pracą i nauką wśród ekonomicznie wrażliwych grup społecznych. Uznając rower za niedrogi, wydajny, zdrowy i przyjazny dla środowiska środek transportu, samorządy zdecydowały się opracować sieć infrastruktury rowerowej łączącą obszar metropolitalny. W ramach projektu stworzono koncepcję aktywnej mobilności, tak aby ruch rowerowy o dużym natężeniu był bezpieczny i dostępny dla wszystkich, włączając w aktywność dzieci, kobiety, osoby starsze i osoby z niepełnosprawnością. Jednocześnie projekt zaangażował obywateli i zwiększył świadomość o korzyściach jazdy na rowerze.

Sposób, w jaki projektujemy i budujemy miejsca, w których żyją ludzie, napędza pozytywne zmiany. Właśnie dlatego tak istotne jest branie pod uwagę wartości społecznej tuż obok ograniczania wpływu projektu na środowisko naturalne. Zrównoważone budownictwo musi zatem uwzględniać troskę o poprawę jakości życia lokalnych społeczności, zwiększenie dostępności czy sprawiedliwość społeczną.

Publikacja artykułu: lipiec 2024 r.

Ocena:

5/5 - (1 ocen)

MOŻE CI SIĘ SPODOBAĆ

W POZOSTAŁYCH SERWISACH

HalePrzemyslowe.plus

Serwis branżowy poświęcony zagadnieniom związanym z halami przemysłowymi, na które składają się m.in. budowa i wynajem, instalacje, automatyka i logistyka czy wyposażenie.

Energetyka.plus

Serwis branżowy poświęcony zagadnieniom z branży energetycznej, na które składają się m.in. infrastruktura energetyczna, urządzenia i instalacje energetyczne, OZE czy przepisy prawne.